• No Products in the Cart
Marina de Haan
0
  • No Products in the Cart

Joram van Klaveren zei het christendom vaarwel: ‘De islam voelt als thuiskomen’

  • Marina
  • mrt 17, 2019
Joram van Klaveren

Het is zo’n anderhalve maand geleden dat Nederland in rep en roer was om het laatste nieuws over voormalig PVV-kamerlid Joram van Klaveren. Van De Wereld Draait Door tot Al Jazeera en van de BBC tot de Evangelische Omroep. Alle media meldden dat Van Klaveren zich bekeerd heeft tot de islam.

‘Oud-PVV’er Joram van Klaveren bekeert zich tot islam’, schreef DWDD. Trouw kopte: ‘Een nieuwe naam voor Joram van Klaveren’. En NRC Handelsblad opende met een quote van Van Klaveren: ‘Ik wil de islam met alle liefde uitleggen’. “Het zal wel even nieuws zijn”, dacht de oud-politicus vooraf. Maar dat hij met zijn bekering voor zoveel ophef zou zorgen, had hij niet zien aankomen. “Ik had niet gedacht dat mijn bekering zo breed naar voren zou komen.”

We ontmoeten Van Klaveren (40), die nu bijna vier maanden moslim is, in zijn thuisbasis Almere. Hij drinkt groene thee en cola light, ik (Marina de Haan) drink twee cappuccino’s. In het restaurant van Van der Valk aan de A6 praten we over wat hij niet in het christendom vond, maar wel in de islam.

Veroordelen
Van Klaveren, die werkzaam is bij de economische denktank Adam Smith Institute, opent zijn boek ‘Afvallige’ met een quote van de Romeinse filosoof Cicero: “Zij veroordelen wat zij niet begrijpen.” Nadat hij kort heeft uitgelegd hoe je Cicero in het Latijn uitspreekt (zonder s), legt het voormalige Tweede Kamerlid zijn keuze van de quote uit. “Het grootste probleem is dat je elkaar niet begrijpt. Dan is iets al snel eng en fout.”

Jaren heeft Van Klaveren in de politiek keihard tegen de islam gestreden. Hij herhaalde vaak dat de islam een ideologie is van terreur, dood en verderf. Hij zette zinnen als ‘de islam is een leugen’ en ‘de Koran is vergif’ op een sticker.

Die quote van Cicero is daarom ook een reflectie naar hemzelf. “Het is hoe ik er jaren geleden in stond en hoe volgens mij veel mensen erin staan wat betreft islam”, legt hij uit. “Onbekend maakt onbemind. Zeker als het gaat om begrijpen waarom iemand iets doet.”

Je boek heet ‘Afvallige’. Zie jij jezelf ook zo?
“Formeel ben ik het natuurlijk wel. Ik ben letterlijk van mijn christelijke geloof gevallen. Dan ben je een afvallige. De titel is natuurlijk wel met een knipoog, omdat het een omstreden en beladen begrip is. Maar ik heb niet het idee dat ik in een andere God geloof. Ik ben niet van mijn godsgeloof afgevallen, maar wel van mijn denominatie.”

Voor veel mensen kwam je boek en het nieuws als een verrassing. Voelde het als een geheim dat je meedroeg?
“Mijn directe omgeving heeft meegelezen met het boek dat ik aan het schrijven was. Iedereen kende mijn gedachtegang. Voor de mensen in het land was het wel een verrassing. Maar de EO was al lang op de hoogte bijvoorbeeld en ik had het Tijs (van den Brink, red) al eerder verteld.”

Het was dus niet een soort opluchting toen het bekend werd?
“Nee. Ik had niet echt het idee dat ik het met mij meedroeg, voor mij was het geen bezwaar. Ik vind het prettig dat ik nu aan kan geven wat ik vind en waarom ik dat vind.”

Theologische vraagstukken
In het EO-programma ‘Nieuw Licht’, met presentator Tijs van den Brink, deelde Van Klaveren voor het eerst zijn bekering. Al gauw werd duidelijk dat hij niet gelooft dat Jezus God is. Hij gelooft ook niet in de goddelijke drie-eenheid waar christenen wel in geloven. Van Klaveren had vragen, veel vragen. “Hoe kan God eindig en oneindig tegelijk zijn? Toen Jezus als God stierf, was het heelal toen onbestuurd of niet? Zag Jezus zichzelf als de zoon van God? Als Christus de enige weg is tot verlossing, hoe zit dat dan met Abraham, Mozes en Noach? Is er dan nog een manier om tot God te komen?”

De vader van drie kinderen begon steeds meer te twijfelen over de theologische aspecten van het christelijk geloof en de Bijbel. Hij groeide op in een gereformeerd gezin waar de Bijbel vaak werd opengeslagen. De woorden van God zijn jaren voorgelezen door zijn vader. “In mijn jonge jaren ging ik mee naar de kerk, ik heb het nooit als verplichting ervaren. We gingen gewoon naar de kerk”, vertelt hij.

“Voor en na het eten werd er gebeden. Mijn vader las daarna voor uit de Bijbel.” Het geloof was voor hem niet ‘heel zwaar op de hand’. “Het was niet dat er een druk achter zat, zo van: ‘Jij moet dit of jij moet dat’. Ik vond het altijd prettig en heel interessant.”

Zoektocht
Hij is het tweede kind in een gezin van vier. De grootste les die Van Klaveren van zijn moeder leerde was: je moet staan voor wat je vindt. “Dat heb ik altijd gedaan. Misschien niet in de lijn met wat mijn ouders dachten dat ik moest doen.”

Door de jaren heen kreeg Van Klaveren geen bevredigende antwoorden op al zijn theologische vragen. Hij zette zich ondertussen sterk af tegen de islam. Zijn eerste boek zou eigenlijk een islam-kritisch boek worden, maar tijdens zijn onderzoek, veranderde zijn visie op de islam compleet.

Waar was je naar op zoek?
“Ik heb nooit het idee gehad dat er geen God is. Er waren altijd wel ‘Godsaanwijzingen’, want echte bewijzen heb je natuurlijk niet. In praktische zin vroeg ik me wel af: hoe aanbid je een God als je niet weet welke God het is? Wie is God?”

Om je laatste vraag te herhalen, wie is God voor jou?
“De God die zich uiteindelijk geopenbaard heeft in de Koran. Ieder gebed in de Koran wordt geopend door de barmhartigheid van God te benoemen. God wordt de liefhebbende God genoemd. Er staat in de Koran ook: God vergeeft alle zonden. Een God die niet liefheeft, vergeeft natuurlijk niet alle zonden. Die heeft niet de naam ‘de liefhebbende’.”

Vertel eens over het moment dat je dacht: ik ben moslim
“Ik zat aan de eettafel met allemaal boeken om heen. Ik was mijn eigen boek aan het afronden. Toen kwam ik tot de conclusie dat ik Mohammed als profeet niet kon uitwissen. Als je accepteert dat Mohammed de profeet is en je gelooft nog steeds in God, dan maakt dat je moslim. Het was een bijzonder moment.”

Wat vond je in de islam wat je niet in het christendom vond?
“Waarheid. Ik had veel christelijke vragen. Daar kreeg ik islamitische antwoorden op. Het was alsof ik een Godspuzzel voor me had met allemaal missende stukjes. De islam heeft die puzzelstukjes erin gelegd en toen had ik weer een complete puzzel. Ik was superblij.”

Van Klaveren is een rationele man. De islam is dat voor een deel ook. “Binnen de islamitische traditie wordt geloof gezien als een rationele weg. Eerst het rationele principe: je moet begrijpen wat je gelooft of wat je gaat geloven. Als dat begrip er is, dan volgt de connectie met het hart”, legt Van Klaveren uit. Bij hem ging dat volgens het boekje. “Ik ben er erg gelukkig mee.”

Van Klaveren staat nu rustiger in het leven. “Ik heb wat meer rust over me. Nu kan ik mensen uitleggen wat ik geloof, waarom ik geloof, maar ook wat ik niet geloof. Dat geeft voor mezelf een bepaalde rust en resulteert in een betere gemoedstoestand.”

Voelt de islam als thuis?
“In religieuze zin was het als thuiskomen.”

Bron: CIP Media, maart 2019

YOU MIGHT ALSO LIKE